Dil ve Mitler

Hamilelikte Turşu Mevsimi

Hamilelikte aşerme üzerine küçük bir gündelik mit ve ona ikna edici bir biyolojik açıklama uydurma eğilimi.

Çocuk doğurma çağındaki bir kadın birdenbire turşu aşermeye başladığında birçok kişi sonucu hemen çıkarır: Hamile olmalıdır. Hatta bazıları açıklamayı da hazır bulundurur. İddiaya göre turşuda özellikle çok miktarda bor vardır ve hücre bölünmesi için bora ihtiyaç duyulur.

Hamileliğin hormon dengesinde büyük değişikliklere yol açtığı, iştahın ve yiyecek tercihlerinin değişebildiği kuşkusuzdur. Besin gereksinimleri de değişir ve gerçek eksiklikler tıbben önemli olabilir. Ancak bu genel olgular, hamile kadınların tipik olarak daha fazla turşu yediğine ilişkin özel halk inanışını kanıtlamaz.

16 Mart 2006 tarihli bir DPA haberinde, Hollanda’da yapılan bir araştırmaya göre hamile kadınların hamile olmayanlardan daha fazla turşu tüketmediği bildirildi. Tüketimlerinin benzer, hatta daha düşük olduğu belirtiliyordu. Yaklaşık bin kadının incelendiği söylenmişti.

Bu küçük hikâye yaygın bir akıl yürütme biçimini gösterdiği için yararlıdır: Önce bir klişeyi kabul eder, ardından ona makul bir biyolojik açıklama uydururuz. Bilimsel görünen bir mekanizma, temel gözlemin doğru olduğunu kanıtlamaz.